Saida mak RDBMS (Relasaun Sistema Jestaun Baze Dadus)

RDBMS: Relational Database Management System/Sistema Jestaun Baze Dadus Relasional.

Sistema jestaun baze dadus modernu hotu hanesan SQL, MS SQL Server, IBM DB2, ORACLE, My-SQL, no Microsoft Access bazeia ba RDBMS.

Sistema ne’e hanaran Sistema Jestaun Baze Dadus Relasional (RDBMS) tanba bazeia ba modelu relasionál ne’ebé introdús husi E.F. Codd

Oinsá nia funsionamentu

Dadus sira-ne’e reprezenta iha termu liña (rows) tuples/duples iha RDBMS.

Baze dadus relasionál mak baze dadus ne’ebé baibain uza. Nia iha meza oin-oin, no meza ida-idak iha xave prinsipál.

Tanba kolesaun ida husi tabela organizadu lubuk ida, dadus bele asesu fasil iha RDBMS.

Istoria badak kona-ba RDBMS

Husi tinan 1970 to’o 1972, E.F. Codd publika surat-tahan ida hodi propoin uza modelu baze dadus relasionál.

RDBMS bazeia ba modelu relasionál E.F. Codd nian invensaun.

Tuir mai iha terminolojia oin-oin husi RDBMS:

Saida mak tabela/Relasaun?

Buat hotu iha baze dadus relasionál ida rai hela iha forma relasaun. Baze dadus RDBMS nian uza tabela atu rai dadus. Tabela ida mak kolesaun dadus ne’ebé iha relasaun no iha liña no koluna sira atu rai dadus. Tabela ida-idak reprezenta objetu sira iha mundu reál hanesan ema, fatin, ka eventu ne’ebé mak halibur informasaun. Kolesaun dadus organizadu ba tabela relasionál ida-ne’e koñesidu hanesan vizaun lójika ba baze dadus.

Propriedade Relasaun:

  • Relasaun ida-idak iha naran úniku ida-ne’ebé identifika iha baze dadus.
  • Relasaun la iha duplu duplikadu.
  • Relasaun ida-ne’e nia duplu laiha orden espesífiku.
  • Atributu hotu-hotu iha relasaun ida mak atomiku, hanesan, kada sélula relasaun ida-idak iha valór ida.

Tabela ida mak ezemplu simples liu husi dadus ne’ebé rai iha RDBMS.

Mai ita haree ezemplu husi meza estudante nian.

IDNameAGECOURSE
1José24IT
2António20IS
3Maria21Eng
4Jorge22MCA
5Mateus26BSC

Saida mak liña/raw ka rejistu?

Tabela ida mós bolu nu’udar rejistu ka duple. Iha mós informasaun espesífiku kona-ba kada tama iha tabela. Ne’e hanesan entidade horizontál ida iha meza. Porezemplu, tabela iha leten rejistu liña/raw 5.  

Propriedade husi liña ida:

  • La iha duples rua ne’ebé hanesan ba malu iha sira-nia kartaun hotu.
  • Relasaun hotu-hotu iha formatu ne’ebé hanesan no númeru tama ne’ebé hanesan.
  • Orden husi duple ne’e la relevante. Sira identifika tuir sira-nia konteúdu, la’ós tuir sira-nia pozisaun.

Mai ita haree rejistu liña/row ida iha tabela.

IDNameAGECOURSE
1José24IT

Saida mak koluna/atributu?

Koluna ida mak entidade vertikál ida iha tabela ne’ebé iha informasaun hotu-hotu ne’ebé asosiadu ho kampu espesífiku ida iha tabela ida. Porezemplu, “naran” mak koluna ida iha tabela leten ne’ebé iha informasaun hotu kona-ba estudante nia naran.

Propriedade husi Atribuisaun:

  • Ita tenke iha naran ida atu iha relasaun ida-idak.
  • valór null sira permite ba atributu sira.
  • Valor defisiente bele espesífika ba atribuisaun ida automatikamente hatama se laiha valór seluk espesífika ba atribuisaun ida.
  • Atributu sira ne’ebé úniku identifika relasaun ida-idak nu’udar xave importante.
Name
José
António
Maria
Jorge
Mateus

Saida mak dadus item/Cells?

Unidade dadus ki’ik liu iha tabela mak item dadus individuál. Rai ne’e rai hela iha intersesaun duples no atributus.

Propriedade husi item dadus:

  • Produtu dadus atomiku.
  • Dadus ba atribuisaun ida tenke dada husi domíniu ida deit.

Iha ezemplu iha kraik, item dadus iha tabela estudante nian kompostu husi Ajeet, 24 no Btech, etc.

IDNameAGECOURSE
1José24IT

Grau:

Númeru totál atributu sira ne’ebé kompostu husi relasaun ida-ne’e koñesidu hanesan grau tabela nian.

Porezemplu, tabela estudante iha atributu 4, no nia grau mak 4.

IDNameAGECOURSE
1José24IT
2António20IS
3Maria21Eng
4Jorge22MCA
5Mateus26BSC

Cardinality/Cardinalidade:

Númeru totál duples iha kualkér tempu iha relasaun ida-ne’e koñesidu hanesan kadinalidade meza nian. Relasaun ne’ebé nia kadinalidade mak 0 bolu nu’udar meza mamuk.

Porezemplu, tabela estudante iha liña 5, no nia kadinalidade mak 5.

IDNameAGECOURSE
1José24IT
2António20IS
3Maria21Eng
4Jorge22MCA
5Mateus26BSC

Domíniu:

Domíniu refere ba valór posivel sira ne’ebé atribuisaun ida-idak bele iha. Bele espesífika uza tipu dadus padraun hanesan integrador, númeru floating, etc. Porezemplu, atribuisaun ida-ne’ebé iha direitu atu kaben nian bele limitadu ba valór kaben-na’in ka la kaben nian.

NULLU Valor sira

NULL nia valór iha tabela ne’e espesífika katak kampu ne’e nakloke ona durante kriasaun rejistu. La hanesan ho valór ne’ebé nakonu ho zero ka kampu ne’ebé iha fatin.

Dadus Integridade

Iha kategoria sira tuir mai kona-ba integridade dadus ne’ebé eziste ho kada RDBMS:

Integridade entidade: Nia espesífika katak labele iha liña duplikadu iha meza ida.

Integridade domíniu: Implementa valór ba koluna ida-ne’ebé fó hodi restrita tipu, formatu, ka valór lubuk ida.

Integridade referénsia: espesífika katak labele hasai liña sira, ne’ebé uza husi rejistu sira seluk.

Integridade ne’ebé define husi utilizadór: Nia implementa regra espesífiku balun kona-ba negósiu ne’ebé define husi utilizadór sira. Regra hirak-ne’e la hanesan ho entidade, domíniu, ka integridade referénsia.

Comments

No comments yet. Why don’t you start the discussion?

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *